Indy was 8 toen haar moeder omkwam door femicide: 'Herinnerde me haar stem niet meer'
In dit artikel:
De vierdelige documentaire Fase 8: Femicide van makers Jessica Villerius en Henk van der Aa reconstrueert hoe partnergeweld zich vaak ontwikkelt volgens een voorspelbaar achtstappenproces dat zelden tijdig wordt herkend. Na onderzoek en uitgebreide interviews — met nabestaanden, deskundigen, politie, een advocaat en journaliste Saskia Belleman — schetst de serie een beeld van jarenlange manipulatie, controle en fysiek en emotioneel geweld dat in meer dan de helft van de Nederlandse moorden op vrouwen uitmondt in femicide.
In Nederland worden jaarlijks ruim veertig vrouwen gedood; vaak is de dader een (ex-)partner. De makers laten dat aan de hand van schrijnende casussen zien. Zo vertelt Indy hoe haar moeder Raja, na een relatie via een datingapp die steeds obsessiever en controlerender werd, buiten haar eigen huis met zes kogels werd vermoord. Indy was destijds acht jaar en draagt nog steeds de gevolgen. In een andere zaak belde een vriend zijn vriendin Laura 583 keer in 24 uur; zij werd dood aangetroffen aan een hondenriem. In de computer van de verdachte vond men zoekopdrachten als ‘hoe je moord op zelfmoord kunt laten lijken’; hij ontkent betrokkenheid en de rechtszaak moet nog plaatsvinden.
Villerius en Van der Aa tonen ook de andere kant: Villerius bezocht een tbs-gestuurde dader (Ruben) die een vrouw doodde nadat zij hem afwees. Die gesprekken geven inzicht in motieven en het psychespel achter de daden, maar maken de serie extra zwaar om te kijken. Journaliste Belleman nuanceert het begrip femicide; zij spreekt zelf vaak van ‘vrouwenmoord’ en benadrukt dat het om mannen gaat die extreem reageren op het niet voldoen aan hun eisen.
Fase 8 wil kijkers waarschuwen en herkenning bevorderen: als de acht fases vroeg worden herkend, is er mogelijkerwijs ruimte om in te grijpen. Tegelijk laten de afleveringen zien hoe vaak signalen over het hoofd worden gezien of niet voldoende worden opgepakt. De reeks is ingrijpend en emotioneel geladen; wie ernaar kijkt wordt geprikkeld om gendergerelateerd geweld serieuzer te herkennen en te bespreken. Fase 8: Femicide is vanaf 14 januari vier woensdagen om 20.25 uur te zien op NPO 3 (BNNVARA) en staat volledig op NPO Start. Voor mensen met suïcidale gedachten wordt verwezen naar 113 Zelfmoordpreventie.