Juridisch experts: investeringsverdragen remmen klimaatbeleid

In dit artikel:

Tientallen juridische experts, onder wie hoogleraren aan Nederlandse universiteiten, waarschuwen rond de VN-klimaattop COP31 dat internationale investeringsverdragen het Europese klimaatbeleid belemmeren. EU-lidstaten hebben meer dan 1400 bilaterale verdragen gesloten om buitenlandse investeringen te beschermen, maar fossiele bedrijven gebruiken die volgens de academici om klimaatmaatregelen aan te vechten wanneer die hun belangen of verwachte winsten schaden.

De dreiging van kostbare arbitrageprocedures kan overheden er bovendien van weerhouden streng klimaatbeleid te voeren. Ook kunnen schadevergoedingen en juridische kosten uiteindelijk voor rekening van belastingbetalers komen. In een brief roepen de experts lidstaten op verdragsbepalingen die fossiele investeringen beschermen tegen legitiem klimaatbeleid aan te passen of te beëindigen. De Europese Commissie moet volgens hen een gezamenlijke EU-aanpak coördineren. Ook pleiten ze tegen nieuwe beschermingsverdragen voor fossiele bedrijven, voor internationale hervormingen en voor meer transparantie.

De kritiek sluit aan bij eerdere bezwaren tegen het Energy Charter Treaty (ECT). Nederland besloot in 2022 uit het verdrag te stappen en de EU kondigde dat in 2024 aan. Energiebedrijven hadden het ECT gebruikt voor miljardenclaims tegen Nederland vanwege de versnelde sluiting van kolencentrales.