Pesten met AI-beelden neemt toe: 'De vernedering is niet minder echt'

In dit artikel:

Stichting Offlimits, het Nederlandse expertisecentrum voor online misbruik, ziet een sterke stijging van het aantal meldingen over cyberpesten. In de eerste negen maanden van 2026 kwamen 955 meldingen binnen, tegenover 860 in heel 2025 en 298 in 2024.

AI speelt daarbij een steeds grotere rol. Dit jaar ging 17,3 procent van de meldingen over gemanipuleerde beelden, tegen 2 procent in 2024. Jongeren worden afgebeeld terwijl ze bijvoorbeeld dansen, zoenen, overgeven of poepen. Ook worden seksualiserende of naaktbeelden met AI gemaakt en verspreid. Voor slachtoffers maakt het weinig verschil of beelden echt, bewerkt of volledig gegenereerd zijn: schaamte, angst en het verlies van controle zijn volgens Offlimits even ingrijpend. Voor jongeren met een religieuze achtergrond kunnen de gevolgen extra zwaar zijn.

Daarnaast neemt pesten in online games en zogenoemde spelaccounts toe. Via formats als ‘ship’-accounts of ‘raad de leerling’ worden beelden van leerlingen en leraren gedeeld. Door groepsdruk en het spelelement is minder duidelijk dat het om cyberpesten gaat, terwijl ouders en scholen vaak beperkt zicht hebben op wat online gebeurt.

Offlimits roept ouders en scholen op om regelmatig met jongeren te praten over hun online ervaringen en de gevolgen van online gedrag. Wie wordt gepest of met ongewenste beelden te maken krijgt, kan anoniem hulp krijgen van de hulplijn van Offlimits. Die ondersteunt slachtoffers, ouders en professionals en kan helpen bij het melden en verwijderen van illegaal beeldmateriaal.